
لیسنینگ آیلتس؛ ساختار آزمون، انواع سوالات و تقویت Listening
جزئیات مقاله
- تاریخ انتشار
- دستهبندیآزمون های بین المللی
- زمان مطالعه21 دقیقه
نویسنده

لیسنینگ یکی از چهار مهارت اصلی آزمون IELTS است و توانایی شما در درک مکالمات و صحبتهای انگلیسی را ارزیابی میکند. در این بخش ممکن است مکالمات روزمره، گفتوگوهای آموزشی و سخنرانیهای آکادمیک را بشنوید و بر اساس آنها به سوالات مختلف پاسخ دهید.
Listening آیلتس شامل ۴ بخش و در مجموع ۴۰ سؤال است. فایلهای صوتی فقط یک بار پخش میشوند؛ بنابراین علاوه بر مهارت شنیداری، تمرکز، شناخت انواع سؤال، پیشبینی پاسخ و مدیریت زمان نیز اهمیت زیادی دارد.
در این راهنما با ساختار لیسنینگ آیلتس، انواع سوالات، نحوه نمرهدهی، مشکلات رایج داوطلبان و بهترین تکنیکهای تقویت Listening آشنا میشوید.
ساختار لیسنینگ آیلتس چگونه است؟
بخش Listening آزمون IELTS از چهار قسمت تشکیل شده و معمولاً با پیشروی آزمون، محتوای شنیداری پیچیدهتر میشود.
بخش اول
معمولاً یک مکالمه بین دو نفر درباره یک موقعیت روزمره است؛ برای مثال:
رزرو هتل
ثبتنام در یک دوره
دریافت اطلاعات درباره خدمات
رزرو برنامه یا رویداد
در این قسمت معمولاً باید اطلاعات مشخصی مثل نام، شماره تلفن، تاریخ، قیمت یا آدرس را تشخیص دهید.
بخش دوم
در این قسمت معمولاً یک نفر درباره موضوعی عمومی صحبت میکند.
برای مثال ممکن است توضیحاتی درباره:
یک مکان
یک رویداد
امکانات یک مجموعه
قوانین یا دستورالعملها
بشنوید.
سوالات مربوط به نقشه و موقعیت مکانی نیز میتوانند در این بخش دیده شوند.
بخش سوم
بخش سوم معمولاً شامل یک گفتوگو در محیط آموزشی یا دانشگاهی است.
برای مثال:
گفتوگوی دو دانشجو
صحبت دانشجو با استاد
بحث درباره یک پروژه یا تحقیق
در این بخش تشخیص نظر افراد و ارتباط میان ایدهها اهمیت بیشتری پیدا میکند.
بخش چهارم
معمولاً یک سخنرانی یا ارائه آکادمیک را میشنوید.
محتوا میتواند درباره موضوعاتی مانند:
علوم
محیطزیست
آموزش
تاریخ
جامعه
تحقیقات دانشگاهی
باشد.
این بخش معمولاً از نظر حجم اطلاعات و ساختار گفتار چالشبرانگیزتر است. در مجموع ۴۰ سؤال در چهار قسمت Listening ارائه میشود.
آیا لیسنینگ آیلتس آکادمیک و جنرال تفاوت دارد؟
خیر. بخش Listening در IELTS Academic و IELTS General Training یکسان است. ساختار آزمون، تعداد سوالات و شیوه ارزیابی Listening در هر دو نسخه یکسان است. بنابراین برای تمرین لیسنینگ لازم نیست منابع جداگانهای برای Academic و General انتخاب کنید. تفاوت اصلی این دو نوع IELTS بیشتر در بخشهای Reading و Writing دیده میشود.
انواع سوالات لیسنینگ آیلتس
یکی از مهمترین بخشهای آمادگی برای Listening، آشنایی با انواع سؤال است. دانستن قالب سؤال باعث میشود قبل از پخش فایل بدانید باید دنبال چه نوع اطلاعاتی باشید.
سوالات Multiple Choice
در سوالات چندگزینهای باید از بین گزینههای موجود پاسخ صحیح را انتخاب کنید. نکته مهم این است که معمولاً تمام گزینهها به شکلی در فایل صوتی مطرح میشوند، اما فقط یکی از آنها دقیقاً با سؤال مطابقت دارد. بنابراین صرفاً شنیدن کلمهای که در گزینه نوشته شده، به معنی صحیح بودن آن گزینه نیست.
Form Completion
در این نوع سؤال باید اطلاعاتی را داخل یک فرم وارد کنید.
برای مثال:
Name: ______
Date: ______
Price: ______
در چنین سوالاتی توجه به اسامی، اعداد، تاریخها و املای صحیح اهمیت زیادی دارد.
Note Completion
بخشی از یک متن یا یادداشت به شما داده میشود و باید جاهای خالی آن را با اطلاعات فایل صوتی کامل کنید. پیش از پخش فایل، ساختار جمله را بررسی کنید تا بتوانید نوع پاسخ را حدس بزنید.
Table Completion
در این سوالات باید اطلاعات یک جدول را کامل کنید. عنوان ستونها و ردیفها کمک میکنند متوجه شوید باید دنبال چه اطلاعاتی باشید.
Sentence Completion
باید جملهای را با اطلاعات فایل صوتی کامل کنید. در این قسمت هم معنی و هم ساختار گرامری پاسخ اهمیت دارد.
Matching
در Matching باید اطلاعات، افراد، ویژگیها یا گزینهها را به یکدیگر مرتبط کنید. مثلاً ممکن است سه دانشجو درباره موضوعات مختلف صحبت کنند و شما باید هر نظر را به شخص مربوط به آن وصل کنید.
Map و Plan Labelling
در این سوالات یک نقشه یا پلان به شما داده میشود و باید موقعیت مکانهای مختلف را مشخص کنید.
لغاتی مانند موارد زیر بسیار مهم هستند:
next to
opposite
behind
in front of
on the left
on the right
at the end of
شناخت این ساختارها قبل از آزمون کمک زیادی به شما میکند. انواعی مانند Multiple Choice، Form Completion، Matching و Map Labelling از قالبهای رایج این بخش هستند.

نمره لیسنینگ آیلتس چگونه محاسبه میشود؟
Listening دارای ۴۰ سؤال است و برای هر پاسخ صحیح یک امتیاز خام دریافت میکنید. در نهایت تعداد پاسخهای صحیح به Band Score آیلتس تبدیل میشود. به همین دلیل حتی چند پاسخ صحیح بیشتر میتواند روی نمره نهایی شما تأثیر داشته باشد.
نکته مهم این است که فقط شنیدن پاسخ کافی نیست. اگر پاسخ را با املای اشتباه بنویسید یا دستور سؤال را رعایت نکنید، ممکن است آن پاسخ نادرست در نظر گرفته شود.
به همین دلیل همیشه باید دستور سؤال را با دقت بخوانید.
برای مثال:
NO MORE THAN TWO WORDS AND/OR A NUMBER
یعنی پاسخ شما نباید از محدودیت تعیینشده بیشتر باشد.
مهمترین مهارتها برای لیسنینگ آیلتس
موفقیت در Listening فقط به این بستگی ندارد که «گوش انگلیسی خوبی» داشته باشید. چند مهارت مختلف همزمان درگیر هستند.
درک کلی صحبت
گاهی نیازی نیست معنی تکتک کلمات را بفهمید.
مهمتر این است که بدانید:
موضوع چیست؟
گوینده درباره چه چیزی صحبت میکند؟
نظر او چیست؟
صحبت به چه سمتی میرود؟
تشخیص جزئیات
در بعضی سوالات باید اطلاعات بسیار مشخصی را تشخیص دهید.
برای مثال:
عدد
قیمت
ساعت
تاریخ
اسم
مکان
تشخیص Paraphrase
یکی از مهمترین مهارتها در Listening همین است.
عبارتی که در سؤال نوشته شده، لزوماً عیناً در فایل صوتی تکرار نمیشود.
برای مثال در سؤال ممکن است نوشته باشد:
.The course is expensive
اما در فایل بشنوید:
.The tuition fees are quite high
اگر فقط منتظر شنیدن کلمه expensive باشید، ممکن است پاسخ را از دست بدهید. بنابراین باید بتوانید معنی مشابه را در قالب کلمات متفاوت تشخیص دهید.
تکنیک پیشبینی پاسخ قبل از پخش فایل
یکی از کاربردیترین تکنیکهای لیسنینگ IELTS این است که قبل از شنیدن فایل، نوع پاسخ را حدس بزنید.
برای مثال:
.______She works as a
از ساختار جمله میتوان حدس زد که پاسخ احتمالاً نام یک شغل است.
یا:
.______The meeting will be held on
احتمالاً باید منتظر یک روز یا تاریخ باشید.
قبل از شروع هر بخش:
سوالات را سریع بخوانید.
زیر کلمات کلیدی خط بکشید.
نوع پاسخ احتمالی را مشخص کنید.
هنگام پخش فایل منتظر همان نوع اطلاعات باشید.
این روش باعث میشود Listening از یک فعالیت کاملاً منفعل به جستوجوی هدفمند تبدیل شود. مقاله اولیه نیز به اهمیت پیشبینی نوع پاسخ قبل از شنیدن اشاره کرده بود.

Distractor چیست و چرا مهم است؟
یکی از ترفندهای مهم سوالات Listening استفاده از اطلاعاتی است که در ابتدا صحیح به نظر میرسند اما بعد اصلاح میشوند.
برای مثال:
.Let's meet on Tuesday... actually, Wednesday would be better
اگر بلافاصله بعد از شنیدن Tuesday پاسخ را بنویسید، اشتباه خواهید کرد.
پاسخ نهایی:
Wednesday
است.
به همین دلیل باید به عباراتی مثل اینها توجه کنید:
actually
but
however
instead
sorry
I mean
rather than
این کلمات میتوانند نشان دهند اطلاعات قبلی تغییر کرده است.
اگر یک پاسخ را از دست دادیم چه کار کنیم؟
یکی از بدترین اشتباهات در Listening این است که بعد از از دست دادن یک جواب، همچنان به آن فکر کنید.
فایل صوتی متوقف نمیشود.
اگر چند ثانیه برای پیدا کردن پاسخ قبلی صرف کنید، ممکن است دو یا سه سؤال بعدی را هم از دست بدهید.
بنابراین اگر پاسخ را نشنیدید:
از آن عبور کنید و سریع روی سؤال بعدی تمرکز کنید.
در پایان، اگر امکان مرور وجود داشت میتوانید دوباره درباره آن فکر کنید.
تمرکز طولانی روی یک کلمه یا پاسخ از مشکلات پرتکرار داوطلبان است.

چگونه تمرکز خود را در Listening حفظ کنیم؟
فایل Listening نسبتاً طولانی است و از دست دادن تمرکز حتی برای چند ثانیه میتواند باعث از دست رفتن یک پاسخ شود.
برای تقویت تمرکز:
Listening را بدون توقف تمرین کنید.
هنگام تمرین موبایل یا عوامل حواسپرتی را کنار بگذارید.
قبل از پخش فایل سوالات را بخوانید.
هنگام شنیدن، مسیر سوالات را دنبال کنید.
اگر یک پاسخ را از دست دادید روی آن متوقف نشوید.
تمرین با شرایط مشابه آزمون کمک میکند ذهن شما به حفظ تمرکز برای مدت طولانیتر عادت کند.
اهمیت اعداد، تاریخها و اسامی
بسیاری از داوطلبان در تشخیص اطلاعات ظاهراً سادهای مانند اعداد مشکل دارند.
برای مثال باید بتوانید تفاوت میان این موارد را سریع تشخیص دهید:
13 / 30
15 / 50
18 / 80
همچنین روی موارد زیر تمرین کنید:
شماره تلفن
قیمت
سال
ساعت
تاریخ
Spell کردن اسم افراد یا مکانها
این اطلاعات مخصوصاً در بخش اول Listening بسیار رایج هستند.

گرامر چه کمکی به لیسنینگ میکند؟
در Listening نمره مستقلی برای Grammar دریافت نمیکنید، اما شناخت گرامر به شما کمک میکند پاسخ را پیشبینی کنید.
مثلاً:
.They decided to ______ the project
بعد از to احتمالاً باید منتظر شکل پایه فعل باشید.
یا:
.There are several ______ available
بعد از several احتمالاً یک اسم جمع میآید.
این موضوع بهخصوص در سوالات Completion اهمیت دارد.
گرامر همچنین به شما کمک میکند بفهمید پاسخ باید:
مفرد باشد یا جمع
اسم باشد یا فعل
صفت باشد یا قید
بنابراین گرامر میتواند احتمال انتخاب پاسخ درست را افزایش دهد.

چگونه با لهجههای مختلف در لیسنینگ آیلتس کنار بیاییم؟
در آزمون ممکن است گویندگان با لهجههای مختلف انگلیسی صحبت کنند.
اگر فقط به یک لهجه عادت داشته باشید، شنیدن بعضی کلمات در آزمون دشوارتر خواهد شد.
به همین دلیل هنگام تمرین، منابع متنوع انتخاب کنید و فقط به یک گوینده یا یک کشور محدود نشوید.
میتوانید به منابع انگلیسی از کشورهای مختلف گوش دهید تا با تفاوت:
تلفظ
ریتم گفتار
Stress
واژگان
آشنا شوید.
مقاله اولیه نیز آشنایی با لهجههای مختلف را یکی از چالشهای مهم Listening معرفی کرده است.

بهترین روش تقویت لیسنینگ آیلتس
فقط زیاد گوش دادن لزوماً باعث پیشرفت سریع نمیشود. برای پیشرفت بهتر باید تمرین شما هدفمند باشد.
یک روش مناسب میتواند شامل مراحل زیر باشد:
مرحله اول: یک تست Listening حل کنید
آزمون را دقیقاً در شرایط واقعی انجام دهید.
فایل را متوقف نکنید و دوباره گوش ندهید.
مرحله دوم: پاسخها را بررسی کنید
تعداد پاسخهای درست و غلط را مشخص کنید.
اما تحلیل را همینجا متوقف نکنید.
مرحله سوم: علت هر اشتباه را پیدا کنید
برای هر پاسخ اشتباه مشخص کنید مشکل چه بوده است:
کلمه را نمیشناختم.
کلمه را میشناختم اما تلفظ آن را تشخیص ندادم.
تمرکزم را از دست دادم.
Distractor باعث اشتباهم شد.
املای پاسخ را اشتباه نوشتم.
سؤال را درست نخواندم.
Singular و Plural را اشتباه کردم.
فایل خیلی سریع بود.
این مرحله یکی از مهمترین بخشهای تمرین است.
مرحله چهارم: دوباره گوش دهید
این بار فایل را دوباره پخش کنید و قسمتهایی را که اشتباه کردهاید با دقت گوش دهید.
مرحله پنجم: Transcript را بررسی کنید
اگر هنوز متوجه جمله نمیشوید، متن فایل را بررسی کنید.
ببینید دقیقاً چه عبارتی گفته شده و چرا آن را نشنیدهاید.
مرحله ششم: دوباره بدون Transcript گوش دهید
در پایان دوباره همان قسمت را بدون متن گوش کنید.
اگر این بار جمله را تشخیص میدهید، تمرین مؤثر بوده است.
تحلیل علت اشتباهات نسبت به صرفاً حل کردن تستهای بیشتر ارزش بیشتری دارد.
تکنیک Shadowing برای تقویت Listening
Shadowing یعنی همزمان یا با فاصله بسیار کوتاه، چیزی را که گوینده میگوید تکرار کنید.
برای مثال:
فایل:
Many people prefer working from home.
شما نیز بلافاصله همان جمله را تکرار میکنید.
این تمرین کمک میکند نسبت به:
تلفظ
اتصال کلمات
ریتم جمله
سرعت طبیعی صحبت
Stress
حساستر شوید.
Shadowing علاوه بر Listening میتواند Pronunciation و Speaking را نیز تقویت کند.

آیا فیلم و پادکست برای لیسنینگ آیلتس مناسباند؟
بله، اما نباید جای تستهای استاندارد IELTS را بگیرند. فیلم، سریال و پادکست برای تقویت عمومی Listening بسیار مفید هستند و به شما کمک میکنند با سرعت طبیعی زبان و لهجههای مختلف آشنا شوید.
اما برای آمادگی آزمون باید حتماً با سوالات و فایلهایی تمرین کنید که ساختاری مشابه IELTS دارند. بنابراین بهتر است تمرین شما ترکیبی باشد: منابع عمومی برای تقویت مهارت شنیداری + منابع استاندارد برای تکنیک آزمون
بهترین منابع برای تمرین Listening آیلتس
برای آمادگی مستقیم آزمون، منابع رسمی و تستهای استاندارد اولویت دارند.
Cambridge IELTS
مجموعه کتابهای Cambridge IELTS از شناختهشدهترین منابع برای تمرین تست کامل هستند. بهتر است فقط تست را حل نکنید و پس از هر آزمون، اشتباهات خود را با Transcript تحلیل کنید.
منابع رسمی IELTS
نمونه سوالات و مطالب آموزشی رسمی کمک میکنند با قالب واقعی سوالات آشنا شوید.
BBC Learning English
برای تقویت عمومی Listening، لغت و آشنایی با تلفظ انگلیسی مناسب است.
پادکستها و سخنرانیهای انگلیسی
بعد از رسیدن به سطح مناسب میتوانید از پادکستها، مصاحبهها و سخنرانیهای مختلف نیز استفاده کنید. این منابع به عادت کردن گوش شما به سرعت طبیعی زبان کمک میکنند.

اشتباهات رایج داوطلبان در لیسنینگ آیلتس
بعضی اشتباهات میتوانند حتی با سطح زبان مناسب باعث کاهش نمره شوند.
تلاش برای فهمیدن تمام کلمات
لازم نیست تمام کلمات فایل را بفهمید. روی اطلاعات مربوط به سؤال تمرکز کنید.
توقف ذهنی روی یک پاسخ
اگر یک سؤال را از دست دادید، سریع به سؤال بعدی بروید.
توجه نکردن به دستور سؤال
اگر نوشته شده:
ONE WORD ONLY
نوشتن دو کلمه میتواند پاسخ شما را اشتباه کند.
اشتباه در Singular و Plural
اگر پاسخ:
students
باشد و شما:
student
بنویسید، ممکن است پاسخ صحیح محسوب نشود.
Spelling اشتباه
املای پاسخ اهمیت دارد.
کلماتی را که زیاد اشتباه مینویسید در یک لیست جداگانه تمرین کنید.
انتخاب پاسخ با شنیدن اولین کلمه مشابه
ممکن است فایل ابتدا یک گزینه را مطرح و سپس آن را اصلاح کند.
همیشه جمله را تا انتها دنبال کنید.
تمرین زیاد بدون تحلیل
حل کردن دهها تست بدون فهمیدن علت اشتباهات، پیشرفت محدودی ایجاد میکند.
برای نمره 7 به بالا در Listening چه کار کنیم؟
برای نمرات بالاتر باید تعداد اشتباهات خود را کاهش دهید. در این سطح فقط تقویت عمومی Listening کافی نیست و باید روی جزئیات کار کنید.
بهخصوص:
Paraphraseها را سریعتر تشخیص دهید.
Distractorها را بشناسید.
املای خود را تقویت کنید.
Singular و Plural را بررسی کنید.
اعداد و اسامی را تمرین کنید.
به لهجههای مختلف گوش دهید.
آزمون کامل را بدون توقف تمرین کنید.
تمام اشتباهاتتان را تحلیل کنید.
به جای اینکه فقط تعداد تستها را افزایش دهید، سعی کنید دلیل هر پاسخ اشتباه را بفهمید.
برنامه پیشنهادی روزانه برای تقویت Listening
لازم نیست هر روز چند ساعت Listening تمرین کنید. یک برنامه ۳۰ تا ۴۵ دقیقهای منظم میتواند بسیار مؤثر باشد.
برای مثال:
۱۰ دقیقه: گوش دادن آزاد به پادکست یا محتوای انگلیسی
۱۵ دقیقه: تمرین یک بخش IELTS Listening
۱۰ دقیقه: بررسی پاسخها و Transcript
۵ دقیقه: ثبت لغات و اشتباهات جدید
در بعضی روزها نیز یک آزمون کامل Listening انجام دهید تا مهارت تمرکز و مدیریت آزمون را تقویت کنید.
مقاله اولیه نیز بر اهمیت برنامه منظم و تحلیل آزمونهای قبلی تأکید داشت.
چقدر طول میکشد لیسنینگ آیلتس بهتر شود؟
پاسخ یکسانی برای همه وجود ندارد.
مدت زمان پیشرفت به عواملی مانند:
سطح فعلی زبان
دایره لغات
میزان آشنایی با تلفظ انگلیسی
نمره هدف
تعداد ساعت تمرین
کیفیت تحلیل تمرینها
بستگی دارد.
اگر سطح عمومی Listening شما پایین است، ابتدا باید روی درک زبان انگلیسی کار کنید. اما اگر سطح زبان مناسبی دارید و بیشتر در تکنیک آزمون مشکل دارید، تمرکز روی انواع سؤال و تحلیل تست میتواند سریعتر نتیجه دهد.
سخن پایانی
برای گرفتن نمره خوب در لیسنینگ آیلتس صرفاً زیاد گوش دادن کافی نیست. ابتدا باید ساختار چهار بخش آزمون و انواع سوالات را بشناسید. سپس مهارتهایی مانند پیشبینی پاسخ، تشخیص Paraphrase، توجه به Distractorها، تشخیص اعداد و اسامی و حفظ تمرکز را تمرین کنید.
مهمتر از تعداد تستهایی که حل میکنید، نحوه تحلیل آنهاست. هر بار که اشتباه میکنید مشخص کنید مشکل از کجا بوده است: واژگان، تلفظ، تمرکز، املاء، گرامر، لهجه یا تکنیک پاسخگویی.
با این روش، هر تست به جای اینکه فقط یک نمره به شما بدهد، تبدیل به ابزاری برای پیدا کردن و برطرف کردن نقاط ضعف شما خواهد شد.
نویسنده
ســـــوالــــات پر تکــــــــرار
پاسخ سوالاتی که احتمالا برایتان بهوجود آمده را در اینجا ببینید:
لیسنینگ آیلتس چند سؤال دارد؟
بخش Listening شامل ۴۰ سؤال است که در چهار قسمت ارائه میشوند.
آیا فایل Listening بیش از یک بار پخش میشود؟
خیر. فایل صوتی در آزمون فقط یک بار پخش میشود؛ بنابراین باید همزمان با شنیدن، سوالات را دنبال کنید.
آیا لیسنینگ آیلتس Academic و General متفاوت است؟
خیر. بخش Listening در IELTS Academic و General Training یکسان است.
آیا املای اشتباه در Listening باعث از دست دادن نمره میشود؟
بله. اگر پاسخ شما از نظر املایی نادرست باشد، ممکن است پاسخ غلط محسوب شود. بنابراین تمرین Spelling اهمیت زیادی دارد.
چگونه نمره Listening خود را به 7 یا بالاتر برسانیم؟
علاوه بر تقویت مهارت شنیداری، باید روی Paraphrase، Distractor، Spelling، انواع سؤال، تمرکز و تحلیل اشتباهات خود کار کنید.





